Ereğli Haberleri

Ereğli Haberleri

14 Kasım 2018 Çarşamba
Kıraman Köyü
Ayrancı’ya 22 km uzaklıkta, vadi içine kurulmuş bir köydür.
Kategori : Kültür Sanat
14 Eylül 2018 00:24
 
Kıraman Köyü

Ayrancı’ya 22 km uzaklıkta, vadi içine kurulmuş bir köydür. Doğusunda Berendi, batısında Üçharman ve Buğdaylı, güneyinde Çat köyü, kuzeyinde Ağızboğaz ile çevrilidir.

Berendi’den doğarak Ayrancı barajına kadar uzanan dere, Köyün kurulu olduğu vadi içerisinden geçer. Vadi içerisinde yetişen çok sayıda selvi ve söğüt ağacının yanı sıra meyve bahçeleri de kurulmuştur. Dağlık alanlarda ise kıraç hububat ekimi yapılmaktadır.

Kıraman-Üçharman Köyleri Tarımsal Kalkınma Kooperatifinin kurulmasından sonra, Tema Vakfının desteğiyle gerçekleştirilen büyükbaş hayvan yetiştiriciliği projesi ve buna bağlı olarak yem bitkileri üretimi köyün geçim kaynakları arasında ağırlık kazanmıştır. Küçükbaş hayvancılığın da yaygın olduğu köyde, yaz aylarında yayla göçü yaşanır. Bu yaylalar; Asar (Asardaş), Karacaören (Dikenli ve Sipsehir), Mezgitli, Alimpınarı, Çukurkonuş, Sarı Tuzlağı olup Bulgar Dağları’nın kuzey yamaçlarındadır. Köyün güney taraflarında doğal ardıç ormanları olduğu gibi Orman Bakanlığı tarafından da köyün hemen yakınından başlayan oldukça geniş bir alana da çeşitli orman ağaçları dikilmiştir.

İçme ve sulama suyu yönünden de zengin olan köyün içme suyu Akpınar mevkiinden çıkan kaynaklardan sağlanır. Kocadere adı verilen akarsu ile bu vadideki araziler sulanmaktadır. Köyün güney taraflarında doğal ardıç ormanları olduğu gibi Orman Bakanlığı tarafından da köyün hemen yakınından başlayan oldukça geniş bir alana da çeşitli orman ağaçları dikilmiştir.

Köyün ismi ile ilgili olarak anlatılan birçok rivayet vardır. Birinci rivayet; Karaman beyliği zamanında bir grup askeri birlik köye gelerek yerleşmek istemişler. Fakat “Burası kırın yüzü (kır aman) burada yaşanmaz” deyip geri gitmişler. Böylece Kır aman sözcüklerinin “Kıraman” olarak birleştirildiği ve köyünde bu isimle adlandırıldığı kabul edilmektedir.

İkinci rivayet; Köyün güneyinde bulunan ve doğudan batıya doğru uzanan kale yakasının önünde şu anda yok olmuş olan bir kalenin daha olduğu ve bu iki kalenin birleştirildiğinde yün eğrilen kirman gibi bir şekil aldığı için “kirman” dendiği, “Kirman”ın sonradan “Kıraman” olarak değişikliğe uğradığı kabul edilir.

Üçüncü rivayet; Buradaki yerli halka başka yerden gelen bir kabilenin saldırması üzerine, düşmandan kaçanların diğerlerini de o zamanki sığınakları olan şimdiki kaleye kaçmaları için “Düşman geliyor, gir aman”  şeklinde uyardıkları ve “gir aman” sözcüklerinin zamanla değişikliğe uğrayarak “Kıraman” şeklini aldığı kabul edilir. Bize göre birinci rivayeti düzelterek köyün adının Karaman olduğu bilim ve gerçeklere daha uygundur. Kıraman’ın doğusunda Aşağı Kıramanoğlu ve Yukarı Kıramanoğlu adlı mahallelerin olması bizim tezimizi doğrulamaktadır. Köyün adı Karaman ve mahalleri ise, Aşağı Karamanoğlu ve Yukarı Karamanoğlu’dur. Diğer rivayetler yanlışlıkla yazılan Kıraman’a yakıştırılan hikâyelerdir.

Çünkü bu bölge Karamanoğullarının beylik kurduktan sonraki sığındıkları ve zaman zaman yaşadıkları bölgedir. Karamanlı beyler, Turgut, Bayburt, Kaya ve Mirza Beyler Karaman’ın vasiyeti ile oğulları Karamanoğlu Mehmet Bey ve Mahmut Bey’i küçük yaşta Bulgar Dağlarına getirerek burada yaşayan o dönemin âlimi ve şeyhi Arız Bey tarafından sekiz yıl eğitildiği Şikari tarihinde yer almaktadır.

Vadinin olduğu sulanır alanlarda bahçe tarımı yapılmaktadır. Özellikle kiraz üretiminde, iyi kalite Napolyon cinsi kirazda ileri düzeye ulaşmışlardır. Kıraç alanlarda tahıl ekimi yapılmaktadır. İçme suyu ve arazi sulaması bakımından oldukça zengindir. Bahsi geçen akarsuyun dışında; Künk Pınarı, Köseli Pınarı, Alıçlı pınar ve Akpınar vardır. Alıçlı Pınar’ın suyunun böbrek taşlarını düşürdüğü köylüler tarafında söylenmektedir.

İlk çağlarda taştan oyma kalelere yerleşmişlerdir. Doğusundaki kale mağaraları, güneyindeki kale yakası ile kuzeyindeki Kaplanlı gibi yerleşim yerlerindeki kalıntılar, bu düşünceyi doğrulamaktadır.

Köyün tarihini Hititlere kadar götürebiliriz. Sonrada Roma ve Bizans dönemlerinin yaşandığı bilinmektedir. Bu bilgiler; Sipseher Kalesi, köyün güneyinde bulunan Kıraman Kalesi, Sipseher ve Kızılca Köy’deki ören yerlerinden ve çevresinde bulunan küplerden, üzüm ezme ve şarap yapma kalıntılarından anlaşılmaktadır. Köyün güneyinde yer alan ve kale yakası olarak adlandırılan mağaralar, Taşkale’deki Manazan mağaralarından farklıdır. Apartman şeklindeki üç katlı kale içerisinde birbirine bağlantılı odalar ve katlar ile üst katta büyük bir odanın içerisinde bugün dahi içinde su bulunan havuz yer almaktadır. Bu havuzlar yardımıyla kalede yaşayanların su ihtiyaçlarını karşıladıkları belli olmaktadır.

Köy, Karamanoğulları Beyliği döneminde Mersin tarafından gelen Yörükler tarafından kurulmuştur. Selçuklular ve Karamanoğulları zamanında yerleşildiği anlaşılmaktadır. Bu bölge Karamanoğullarının yaylağı olarak kullanılmaktadır. Köyün ilk yerleşim yeri tam olarak belli değildir. Sipsehir ve Kızılcaköy’de örenler mevcut odluna göre buralar olabilir. Ya da şimdiki yerleştikleri yerde olabilir. Köy önceleri Şipşehir adı ile daha sonra Kızılca köyde son olarak da şimdiki yerinde kurulmuştur. Bu bölgede yoğun yerleşmelerin olduğunu örenlerden anlamaktayız. Torosların kuzey yamaçlarının hemen her yerinde yaşam izlerine ve örenlere rastlanır. Çünkü zaten yoğun olan bölgeye Karamanoğlu Osmanlı mücadelesinden kaçan oymaklarda gelmiştir.  

Bütün yörelerde olduğu gibi Kıraman’a da zamanla Adana yöresinden gelenler, Toroslarda yaşayan diğer aşiretlerden gelenler, Divle’den ayrılıp gelenlerle köy kalabalıklaşmıştır. Sonuç olarak Bulgar Dağlarında ve çevresinde yaşayan Karamanoğlu kökenli Yörük ve Türkmenlerin kurduğu bir köydür.

16068 Numaralı 1840 tarihli Temettuat defterinde vergi veren 68 hanenin bulunduğunu Divle’ye bağlı Kıraman Karyesi olarak kayıt edildiğini anlıyoruz. Yine bu deftere göre köyde iki Şeyh, üç te Molla (hoca) bulunmaktadır. Lakaplar ise; Şeyh, Molla, Abacı, Kethüda, Kel, Kibar, Büyük, Altı Parmak, Kör, Rum, Karabeğoğlu, Kulaksız, Boz, Kıramanlı, Sürücü, Çalık, İmam, Kara, Ak, Topal, Gök, Solak, Yonca, Deli, Topkara ve Ocak’tır.  1873 Konya Salnamesinde 59 hanede 209 kişi bulunmaktadır.

Çevre köylerin öğrencilerinin taşındığı okulu bulunmaktadır. Eğitim öğretim konusunda da ileri gitmiştir. Bu gün çevresinde en çok nüfusa sahip ve merkezi konumda bir köydür.

Okunma : 3010
Foto galeri
kent gaz
tatlıdil inşaat
zafer eğitim
AYD HABER İÇİ SAĞ
Gündem haberleri
Ereğli’ye Kar Geliyor
11 Kasım 2018 Okunma: 9766 Gündem
Hiç mi Vicdanınız Yok ?
11 Kasım 2018 Okunma: 6009 Gündem
Tarlanın tam ortasında aniden çıktı
12 Kasım 2018 Okunma: 5486 Gündem
Son dört günün en çok okunan haberlerini gösterir
Ayın en çok okunan haberleri için tıklayın